“Weet je Niek, de pijn zit bijna nooit waar je hem voelt.”
Het is de eerste zin die mijn coach van het afgelopen jaar uitspreekt. En die woorden konden niet treffender zijn. 2025 was namelijk best een ruig jaar in mijn hoofd, letterlijk en figuurlijk, en ik had hulp nodig om te lokaliseren waar die pijn nou écht zat.
En geloof me, dit principe kun je toepassen op bijna alle hobbels in je leven. Neem dat maar aan van een chronisch optimistische pijnpatiënt.
Hoe veerkracht écht werkt
Stel je voor. Je stuurt je baas een e-mail, maar krijgt geen reactie.
En je hoort jezelf denken: geen reactie… betekent dit dat ik niet belangrijk ben?
Dat seintje reist naar je brein.
Waar het echte werk gebeurt
En daar gebeurt het echte werk. Je brein duikt in oude mappen: eerdere afwijzingen, oude onzekerheden, verhalen die je al kent. De bewaker drukt op de knop: pijn.
Je zit in een overleg. Een collega presenteert jouw idee. Jouw naam valt niet.
Er gebeurt niets ernstigs. Maar je brein denkt: ik word niet gezien. Dat signaal wordt een verhaal. En dat verhaal voelt als pijn.
Stel dat je een huis bent
Stel je voor dat je lichaam een groot huis is. Overal in dat huis hangen sensoren, in je huid, je spieren, je organen. Op een dag stoot je je teen tegen de tafel. De sensor in je teen schrikt en drukt op een knop.
“Hé!” zegt de sensor. “Hier gebeurt iets!”
Er klinkt nog geen pijn. Er gaat alleen een berichtje op reis, via kabels, je zenuwen, naar de controlekamer bovenin het huis: je brein.
De bewaker in je brein
In die controlekamer zit de bewaker.
- Is dit gevaarlijk?
- Moet ik het huis beschermen?
- Hoe ernstig voelt dit?
Pas dan drukt de bewaker op een andere knop. En dan voel jij pijn.
Want pijn zit niet in je teen.
De teen stuurt alleen het bericht. Het brein maakt het verhaal. En dat verhaal voel jij als pijn.
Het verhaal veranderen
En precies dit heeft ervoor gezorgd dat ik nu nog maar 10% van de pijnmedicatie gebruik ten opzichte van vijf jaar geleden.
De pijn is hetzelfde, alleen het verhaal niet meer.
Volg je me nog?
Het interessante is namelijk: een verhaal kun je veranderen.
Stap 1: benoem het signaal, niet het verhaal
Zeg tegen jezelf:
“Ik voel spanning, pijn, onrust.”
Niet:
“Er is iets mis met mij.”
Je haalt feit en interpretatie uit elkaar.
Stap 2: stel één zachte controlevraag
Vraag jezelf:
“Wat zou dit óók kunnen betekenen?”
Niet om positief te doen, maar om je brein uit de automatische stand te halen.
Stap 3: praat tegen jezelf als tegen iemand van wie je houdt
Wat zou je zeggen tegen je beste vriend in deze situatie?
Zeg dat tegen jezelf. Je brein gelooft veiligheid sneller dan logica.
Veerkracht begint in jezelf
Nu weet je het. Door te veranderen hoe je tegen jezelf praat, verander je niet alleen je verhaal, maar ook je veerkracht.
Veerkracht gaat niet over doorgaan zonder pijn. Veerkracht gaat over begrijpen waar die pijn écht vandaan komt, en er volwassen mee omgaan.
Boek Niek als spreker veerkracht
In mijn lezingen als spreker veerkracht gaat het precies hierover. Over hoe ons brein werkt onder druk, hoe verhalen ontstaan, en hoe je daar invloed op krijgt, persoonlijk én professioneel.
Wil je ontdekken wat dit betekent voor jou, je team of je organisatie?
Neem contact op, ik bespreek het graag met je.
